สรุปสั้น ๆ
ช่วงแรกของการคลอด ท้องแข็งยังสั้น ตอนแรก 15 ถึง 30 วินาที ต่อมานานได้ถึง 45 วินาที (HealthLinkBC) ในระยะปากมดลูกเปิดเร็ว ท้องแข็งนาน 40 ถึง 70 วินาที และมาทุก 3 ถึง 5 นาที (Cleveland Clinic) ช่วงท้ายอาจนาน 60 ถึง 90 วินาที (HealthLinkBC) โรงพยาบาลรามาธิบดียกตัวอย่างว่าเจ็บครรภ์จริงจะนานขึ้นจาก 15 ถึง 20 วินาทีเป็น 45 ถึง 50 วินาที ช่วงแรกของการคลอดอาจกินเวลาหลายชั่วโมงหรือหลายวัน (NHS) NICE ระบุว่าระยะปากมดลูกเปิดเร็วของท้องแรกใช้เวลาเฉลี่ยประมาณ 8 ชั่วโมง ท้องหลังประมาณ 5 ชั่วโมง
สารบัญ
ท้องแข็งนานแค่ไหนขึ้นอยู่กับระยะของการคลอด การหดรัดตัวของมดลูกแต่ละครั้งนานตั้งแต่ประมาณ 20 ถึง 70 วินาที (Cleveland Clinic) ช่วงท้ายอาจนาน 60 ถึง 90 วินาที (HealthLinkBC) ส่วนคำถามว่าคลอดลูกใช้เวลากี่ชั่วโมงเป็นอีกเรื่องหนึ่ง ACOG ให้ตัวเลขทั่วไปของท้องแรกไว้ที่ 12 ถึง 18 ชั่วโมง ทั้งความยาวของท้องแข็งและของการคลอดต่างกันมากในแต่ละคน
ท้องแข็งนานกี่วินาทีในแต่ละครั้ง
ความยาวของท้องแข็งนับจากตอนเริ่มจนท้องคลายลง ส่วนระยะห่างนับจากตอนเริ่มครั้งหนึ่งถึงตอนเริ่มครั้งถัดไป ค่าที่พบบ่อยในแต่ละระยะมีดังนี้
| ระยะของการคลอด | ท้องแข็งนานครั้งละ | มาทุก | แหล่งข้อมูล |
|---|---|---|---|
| ช่วงแรก (ระยะปากมดลูกเปิดช้า) | ตอนแรก 15 ถึง 30 วินาที ต่อมาได้ถึง 45 วินาที | ตอนแรก 10 ถึง 20 นาที ต่อมา 5 ถึง 7 นาที | HealthLinkBC |
| ระยะปากมดลูกเปิดเร็ว | 40 ถึง 70 วินาที | 3 ถึง 5 นาที | Cleveland Clinic |
| ระยะเปลี่ยนผ่าน | 60 ถึง 90 วินาที | 2 ถึง 3 นาที | HealthLinkBC |
| ช่วงเบ่งคลอด | ประมาณ 60 ถึง 90 วินาที | 2 ถึง 5 นาที | Cleveland Clinic |
HealthLinkBC เป็นบริการสุขภาพของรัฐบริติชโคลัมเบีย ประเทศแคนาดา แหล่งอื่นให้ช่วงต่างไปเล็กน้อย Cleveland Clinic ให้ 20 ถึง 30 วินาทีสำหรับท้องแข็งช่วงแรก ซึ่งอาจมาทุก 30 ถึง 60 นาที โรงพยาบาลรามาธิบดียกตัวอย่างว่าเมื่อเป็นเจ็บครรภ์จริง ท้องแข็งจะนานขึ้นจาก 15 ถึง 20 วินาทีเป็น 45 ถึง 50 วินาที และถี่ขึ้นจากทุก 15 นาทีเป็นทุก 5 ถึง 10 นาที ตารางจับเวลาท้องแข็งแสดงค่าที่พบบ่อยเป็นแผนภาพ และมีแบบบันทึกให้พิมพ์ แนวโน้มบอกได้มากกว่าท้องแข็งครั้งเดียว เจ็บท้องคลอดจริงมาเป็นจังหวะสม่ำเสมอ ถี่ขึ้น และแรงขึ้นเรื่อย ๆ (ACOG)
อินโฟกราฟิก
ท้องแข็งแต่ละครั้งนานเท่าไร
-
ช่วงแรก (ระยะปากมดลูกเปิดช้า) ตอนแรก 15 ถึง 30 วินาที ต่อมาได้ถึง 45 วินาที
-
ระยะปากมดลูกเปิดเร็ว 40 ถึง 70 วินาที
-
ระยะเปลี่ยนผ่าน 60 ถึง 90 วินาที
-
ช่วงเบ่งคลอด 60 ถึง 90 วินาที
ช่วงแรกของการคลอด: หลายชั่วโมงหรือหลายวัน
ช่วงแรกของการคลอด หรือระยะปากมดลูกเปิดช้า (ระยะแฝง) คือช่วงที่ปากมดลูกเริ่มนุ่มและเปิด NHS บอกว่าอาจใช้เวลาหลายชั่วโมงหรือหลายวันกว่าจะเข้าสู่ระยะปากมดลูกเปิดเร็ว และมักเป็นระยะที่นานที่สุด ท้องแข็งช่วงนี้มีตั้งแต่รู้สึกไม่สบายเล็กน้อยจนถึงเจ็บมากขึ้น และไม่มีรูปแบบตายตัวว่าจะมากี่ครั้งหรือนานเท่าไร HealthLinkBC เสริมว่ามูกเลือดอาจหลุดออกจากปากมดลูกในช่วงนี้ เห็นเป็นตกขาวสีชมพู
NICE อธิบายระยะแฝงว่าไม่จำเป็นต้องต่อเนื่อง ท้องแข็งอาจห่างไปพักหนึ่งแล้วกลับมาถี่อีก Cleveland Clinic ให้ 6 ถึง 12 ชั่วโมงเป็นความยาวทั่วไปของช่วงแรก แนวทางปี 2024 ของ ACOG บอกว่าระยะแฝงยาวไม่เท่ากัน ไม่ว่าจะเคยคลอดมาก่อนหรือไม่ และถือว่าระยะแฝงยาวนานผิดปกติเมื่อเกิน 16 ชั่วโมง ACOG ยังบอกว่ายังไม่มีนิยามที่ยอมรับกันของระยะแฝงที่หยุดชะงัก และควรหลีกเลี่ยงการผ่าคลอดด้วยเหตุนี้ (AAFP)
NHS แนะนำสิ่งเหล่านี้สำหรับช่วงนี้
- กินและดื่ม เพราะคุณจะต้องใช้แรงเมื่อเข้าสู่ระยะปากมดลูกเปิดเร็ว
- ถ้าเริ่มเจ็บตอนกลางคืน พยายามอยู่ในท่าที่สบายและผ่อนคลาย และนอนถ้านอนได้
- ถ้าเริ่มตอนกลางวัน ให้อยู่ในท่าตั้งตรงและขยับตัวเบา ๆ ซึ่งช่วยให้ลูกเคลื่อนลงสู่อุ้งเชิงกรานและปากมดลูกเปิด
- ลองฝึกหายใจ นวด หรืออาบน้ำอุ่นเพื่อบรรเทาความเจ็บ
โรงพยาบาลบางแห่งมีข้อปฏิบัติของตัวเอง คู่มือของโรงพยาบาลศิริราชให้งดอาหารและน้ำดื่มเมื่อเจ็บครรภ์จริงหรือน้ำเดิน แล้วรีบมาโรงพยาบาลทันที ถามโรงพยาบาลที่คุณฝากครรภ์ว่าให้กินและดื่มได้ถึงตอนไหน
ถ้าคุณไปขอความช่วยเหลือเพราะเจ็บมากก่อนเข้าระยะปากมดลูกเปิดเร็ว NICE บอกว่าห้องคลอดควรเข้าใจว่าท้องแข็งเจ็บได้แม้ปากมดลูกยังไม่เปลี่ยน และควรดูแลคุณเป็นรายบุคคล พร้อมให้ยาบรรเทาปวดถ้าจำเป็น ท้องแข็งช่วงแรกรู้สึกอย่างไร อ่านได้ในบทความท้องแข็งเป็นยังไง
ระยะปากมดลูกเปิดเร็ว: เริ่มเมื่อไรและนานแค่ไหน
จุดเริ่มต้นขึ้นอยู่กับแนวทางที่โรงพยาบาลใช้ ในสหราชอาณาจักร NICE นิยามระยะนี้ว่าเป็นท้องแข็งสม่ำเสมอร่วมกับปากมดลูกเปิดต่อเนื่องตั้งแต่ 4 เซนติเมตร ในสหรัฐอเมริกา แนวทางปี 2024 ของ ACOG เริ่มนับที่ 6 เซนติเมตร (AAFP) ก่อนหน้านั้น ท้องแข็งที่สม่ำเสมอและเจ็บยังนับเป็นระยะแฝง คุณหมอหรือพยาบาลจะตรวจภายในเพื่อดูว่าปากมดลูกเปิดแค่ไหน
ระยะนี้นานเท่าไรขึ้นกับว่าเริ่มนับจากตรงไหน
- NICE นับจาก 4 เซนติเมตร ท้องแรกใช้เวลาเฉลี่ย 8 ชั่วโมงและไม่น่าจะเกิน 18 ชั่วโมง ท้องที่สองขึ้นไปเฉลี่ย 5 ชั่วโมงและไม่น่าจะเกิน 12 ชั่วโมง
- จากเริ่มระยะนี้จนปากมดลูกเปิดหมด NHS บอกว่ามักใช้ 8 ถึง 18 ชั่วโมงในท้องแรก และราว 5 ถึง 12 ชั่วโมงในท้องที่สองหรือสาม
- Cleveland Clinic นับจากประมาณ 6 เซนติเมตร และบอกว่าระยะนี้มักนาน 4 ถึง 8 ชั่วโมง
Cleveland Clinic บอกว่าในระยะนี้ ท้องแข็งอาจรุนแรงจนพูดหรือเดินไม่ได้ สิ่งที่เกิดขึ้นในแต่ละระยะอยู่ในบทความระยะการคลอด
ช่วงเบ่งคลอดและการคลอดรก: ใช้เวลานานแค่ไหน
ระยะที่สองเริ่มเมื่อปากมดลูกเปิดหมด 10 เซนติเมตร และจบเมื่อลูกคลอด ถ้าไม่ได้ใช้ยาชาทางไขสันหลัง NICE คาดว่าท้องแรกส่วนใหญ่จะคลอดภายใน 3 ชั่วโมงหลังเริ่มเบ่งจริงจัง และท้องหลังส่วนใหญ่ภายใน 2 ชั่วโมง HealthLinkBC ให้ระยะที่สองของท้องแรกไว้ที่ 1 ถึง 3 ชั่วโมง และนานกว่านั้นถ้าใช้ยาชาทางไขสันหลัง Cleveland Clinic ถือว่าช่วงเบ่งยาวนานเกินไปเมื่อเกิน 3 ชั่วโมงในท้องแรก หรือ 4 ชั่วโมงถ้าใช้ยาชาทางไขสันหลัง ถ้าเคยคลอดมาแล้ว ตัวเลขคือ 2 ชั่วโมง หรือ 3 ชั่วโมงถ้าใช้ยาชา
ระยะที่สามคือการคลอดรก ถ้าได้ยาฉีดออกซิโทซินเพื่อช่วยเร่ง รกมักคลอดภายใน 30 นาทีหลังลูกคลอด ถ้าไม่ได้ยาฉีด อาจใช้เวลาถึงหนึ่งชั่วโมงกว่ารกจะลอกตัว (NHS) ส่วนการเบ่งรกออกมามักใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที
คลอดลูกใช้เวลากี่ชั่วโมงทั้งหมด
ACOG บอกว่าการคลอดท้องแรกมักใช้เวลา 12 ถึง 18 ชั่วโมง ส่วนคนที่เคยคลอดมาแล้วมักใช้ 8 ถึง 10 ชั่วโมง Cleveland Clinic ให้ค่าเฉลี่ยที่กว้างกว่า คือ 12 ถึง 24 ชั่วโมงสำหรับท้องแรก ตัวเลขรวมเหล่านี้ขึ้นกับว่าเริ่มนับการคลอดตั้งแต่เมื่อไรค่อนข้างมาก ซึ่งระบุได้ยากเมื่อช่วงแรกเป็น ๆ หยุด ๆ ACOG บอกว่าการคลอดของคุณอาจไม่เหมือนของแม่ พี่สาวน้องสาว หรือเพื่อน และอาจต่างกันในลูกแต่ละคน
| ระยะ | ปากมดลูก | ระยะเวลาที่พบบ่อย | แหล่งข้อมูล |
|---|---|---|---|
| ช่วงแรก (ระยะปากมดลูกเปิดช้า) | ถึง 4 ซม. (สหราชอาณาจักร) หรือ 6 ซม. (สหรัฐอเมริกา) | หลายชั่วโมงถึงหลายวัน มัก 6 ถึง 12 ชั่วโมง | NHS, Cleveland Clinic |
| ระยะปากมดลูกเปิดเร็ว | จาก 4 หรือ 6 ซม. ถึง 10 ซม. | ท้องแรกเฉลี่ยประมาณ 8 ชั่วโมง ไม่น่าเกิน 18 ท้องหลังประมาณ 5 ไม่น่าเกิน 12 | NICE นับจาก 4 ซม. |
| ช่วงเบ่งคลอด | 10 ซม. จนลูกคลอด | ท้องแรกส่วนใหญ่ภายใน 3 ชั่วโมง ท้องหลังภายใน 2 ชั่วโมง | NICE ไม่ใช้ยาชาทางไขสันหลัง |
| คลอดรก | หลังลูกคลอด | มักภายใน 30 นาทีถ้าได้ยาฉีดออกซิโทซิน ถึงหนึ่งชั่วโมงถ้าไม่ได้ | NHS |
จับเวลาท้องแข็งของคุณเอง
ถ้าอยากรู้ว่าตอนนี้อยู่ตรงไหน ให้จับเวลาท้องแข็งหลายครั้งติดกัน บทความนับท้องแข็งยังไงอธิบายวิธีไว้ แอป Contraction Timer วัดความยาวและระยะห่างให้ และแสดงค่าเฉลี่ยของชั่วโมงที่ผ่านมา แอปคำนวณอย่างไรอธิบายตัวเลขเหล่านั้น
Cleveland Clinic แนะนำให้โทรหาคุณหมอหรือห้องคลอดเมื่อท้องแข็งมาทุก 5 นาทีต่อเนื่องอย่างน้อยหนึ่งชั่วโมง โรงพยาบาลรามาธิบดีไม่ได้กำหนดเป็นนาที แต่ให้รีบไปพบแพทย์เมื่อท้องแข็งไม่หายและมีแนวโน้มถี่ขึ้น แรงขึ้น NHS ให้โทรด่วนถ้ามีท้องแข็งครั้งใดนานเกิน 2 นาที ถามเกณฑ์ของโรงพยาบาลที่คุณฝากครรภ์ไว้ก่อนกำหนดคลอด และอ่านเพิ่มเติมในท้องแข็งแบบไหนอันตราย และเมื่อไรควรไปโรงพยาบาล
โทรทันที ไม่ว่าท้องแข็งจะเป็นแบบไหน
ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ไม่ต้องรอดูจังหวะ ให้โทรหาโรงพยาบาล ห้องคลอด หรือคุณหมอที่ดูแลคุณทันที ไม่ว่ากลางวันหรือกลางคืน รายการนี้อ้างอิงตาม NHS และ ACOG
- มีน้ำเดิน แม้จะยังไม่เจ็บท้องก็ตาม
- น้ำที่ออกมามีสีหรือมีกลิ่นเหม็น
- มีเลือดออกทางช่องคลอด ไม่ว่ามากหรือน้อย มูกที่มีเลือดปนเป็นเส้นเล็กน้อยอาจเป็นสัญญาณเริ่มคลอด ถ้าแยกไม่ออกว่าเป็นแบบไหนให้โทร
- ลูกดิ้นน้อยกว่าปกติ
- ปวดท้องรุนแรงต่อเนื่อง ไม่คลายลงระหว่างการเจ็บแต่ละครั้ง
- มีไข้ 38°C ขึ้นไป
- อายุครรภ์ยังไม่ถึง 37 สัปดาห์ และคิดว่าอาจเริ่มเจ็บท้องคลอด
- ท้องแข็งครั้งใดครั้งหนึ่งนานเกิน 2 นาที หรือท้องแข็ง 6 ครั้งขึ้นไปภายใน 10 นาที
- ไม่แน่ใจหรือกังวล โทรได้ทุกเมื่อ
ถ้ารู้สึกอยากเบ่งมากและคิดว่าลูกกำลังจะคลอดตอนนี้ ให้โทรสายด่วนฉุกเฉิน 1669
แหล่งข้อมูลของรายการนี้: NHS: Signs that labour has begun (2023); NHS: Pregnancy symptoms you need to get help for; ACOG: How to tell when labor begins; โรงพยาบาลศิริราช: คู่มือการปฏิบัติตัวในขณะตั้งครรภ์
คำถามที่พบบ่อย
ท้องแข็งช่วงแรก ๆ นานกี่วินาที?
มักยังไม่นาน Cleveland Clinic ให้ 20 ถึง 30 วินาทีสำหรับท้องแข็งช่วงแรก ซึ่งอาจมาทุก 30 ถึง 60 นาที HealthLinkBC อธิบายว่าตอนแรกนาน 15 ถึง 30 วินาที มาทุก 10 ถึง 20 นาที ต่อมานานได้ถึง 45 วินาที และมาทุก 5 ถึง 7 นาที โรงพยาบาลรามาธิบดียกตัวอย่างว่าเจ็บครรภ์จริงนานขึ้นจาก 15 ถึง 20 วินาทีเป็น 45 ถึง 50 วินาที
ท้องแข็งนาน 2 นาที อันตรายไหม?
ช่วงท้ายของการคลอด ท้องแข็งมักนาน 60 ถึง 90 วินาที (HealthLinkBC, Cleveland Clinic) NHS ให้โทรหาพยาบาลผดุงครรภ์หรือห้องคลอดด่วนถ้ามีท้องแข็งครั้งใดนานเกิน 2 นาที และเช่นเดียวกันถ้าท้องแข็ง 6 ครั้งขึ้นไปใน 10 นาที
ระยะปากมดลูกเปิดเร็วเริ่มที่ 4 หรือ 6 เซน?
ขึ้นอยู่กับแนวทางที่โรงพยาบาลใช้ NICE ของสหราชอาณาจักรนิยามระยะนี้ว่าเป็นท้องแข็งสม่ำเสมอร่วมกับปากมดลูกเปิดต่อเนื่องตั้งแต่ 4 เซนติเมตร แนวทางปี 2024 ของ ACOG ในสหรัฐอเมริกาเริ่มนับที่ 6 เซนติเมตร ถามทีมที่ดูแลคุณว่าใช้นิยามแบบไหน
เจ็บท้องคลอดลูกคนแรกกี่ชั่วโมง?
ACOG บอกว่าการคลอดท้องแรกมักใช้เวลา 12 ถึง 18 ชั่วโมง ถ้าเคยคลอดมาแล้วมักใช้ 8 ถึง 10 ชั่วโมง Cleveland Clinic ให้ค่าเฉลี่ย 12 ถึง 24 ชั่วโมงสำหรับท้องแรก ตัวเลขรวมขึ้นกับว่าเริ่มนับการคลอดตั้งแต่เมื่อไรค่อนข้างมาก
ช่วงเบ่งคลอดใช้เวลานานแค่ไหน?
NHS บอกว่าช่วงเบ่งไม่ควรนานเกิน 3 ชั่วโมงในท้องแรก และไม่ควรเกิน 2 ชั่วโมงถ้าเคยคลอดมาแล้ว HealthLinkBC ให้ไว้ที่ 1 ถึง 3 ชั่วโมงสำหรับท้องแรก และอาจนานกว่านั้นถ้าใช้ยาชาทางไขสันหลัง (epidural)
แหล่งข้อมูล
- NICE: Intrapartum care, guideline NG235 (2023, updated 2026)
- NHS: The stages of labour and birth (2023)
- Cleveland Clinic: Contractions (2024)
- Cleveland Clinic: Stages of Labor (2025)
- HealthLinkBC (BC Ministry of Health): Baby's Best Chance, Stages of Labour (2024)
- ACOG: How to Tell When Labor Begins (FAQ, reviewed 2025)
- ACOG: Clinical Practice Guideline No. 8, First and Second Stage Labor Management (January 2024)
- AAFP (American Family Physician): Labor Management: Guidelines From the American College of Obstetricians and Gynecologists (2025)
- NHS: Signs that labour has begun (2023)
- โรงพยาบาลรามาธิบดี (RAMA Channel): ตั้งครรภ์ ท้องแข็ง เจ็บครรภ์ คืออะไร ต้องทำอย่างไร (2018)
- ฝ่ายการพยาบาล โรงพยาบาลศิริราช: คู่มือการปฏิบัติตัวในขณะตั้งครรภ์
บทความนี้ใช้แทนคำแนะนำจากแพทย์ไม่ได้ ถ้าไม่แน่ใจ ให้โทรหาโรงพยาบาลหรือคุณหมอที่ดูแลคุณ และในกรณีฉุกเฉินให้โทรสายด่วน 1669
